Pragnienie Piękna 01 Pragnienie Piękna 02 Pragnienie Piękna 03 Pragnienie Piękna 04 Pragnienie Piękna 05 Pragnienie Piękna 06 Pragnienie Piękna 07 Pragnienie Piękna 08 Pragnienie Piękna 09

Jesteś tutaj: Strona głównaZdaniem ekspertaPublicystyka E(ste)tycznie o pięknie

E(ste)tycznie o pięknie
(czwartek, 2012-11-29 14:17:25)

Piękno towarzyszy nam przez całe życie. Czy jednak potrafimy je zdefiniować? O istocie, a także o pragnieniu piękna opowiada prof. Jerzy Bralczyk.



prof. Jerzy Bralczyk, wiceprzewodniczący Rady Języka Polskiego PAN, wykładowca UW, specjalista w zakresie języka mediów, reklamy i polityki


Pragnienie piękna, to coś pozytywnego i wartego rozważania, choć jednocześnie coś bardzo ulotnego. Pragnienie dla każdego będzie miało inne znaczenie, ale zawsze związane jest z oczekiwaniem doznania pozytywnego.

Czym jest samo pragnienie? Jest to chęć otrzymania czegoś lub kontaktu z czymś. Najczęściej jest to życzenie, by to coś samo do nas przyszło, a nie tego, żebyśmy coś osiągnęli, czy na to zapracowali. Pragniemy na przykład miłości, ale czy zawsze dążymy do miłości? Niestety, nie. Pragnienie nie zawsze wiąże się w naszej świadomości z 'dążeniem do', a dopiero połączenie pragnienia z dążeniem będzie ideałem.

Co znaczy słowo 'piękno'? Są różne wyznaczniki piękna, uzależnione od kontekstu. Najczęściej poprzez słowo 'piękno' rozumiemy nasze pozytywne wrażenia estetyczne.

Już w dzieciństwie, kiedy uczymy się języka, wartości estetyczne, przynajmniej w mowie, stawiamy bardzo wysoko, nawet nad wartościami etycznymi: mówimy 'cacy' i 'be'. 'Cacy', to coś ładnego, a 'be', brzydkiego. Mówimy np. 'Brzydki jesteś, uderzyłeś kotka'. W przekazie dla dziecka estetyka bierze górę nad etyką, bo dziecko nie jest brzydkie, 'brzydki', czyli 'niedobry' jest jego uczynek. Podobnie, kiedy dziecko postąpi dobrze. Rzadko mówimy do dziecka 'dobrze postąpiłeś', częściej mówimy: 'postąpiłeś ładnie, pięknie'. W dorosłym życiu nawyki pozostają i mówimy na przykład o 'pięknym umyśle', lub 'brzydkim zachowaniu', choć wcale nie chodzi nam o bezpośrednie doznania estetyczne, a o wysoko ocenione zachowanie, uczynek lub 'prowadzenie się'. Możemy więc powiedzieć, że 'pięknem' jest to, co uważamy za słuszne i mądre.

Innym znaczeniem słowa piękno jest 'estetyczność' którą odbieramy zmysłami wzroku, słuchu i węchu. Mówimy o 'pięknej kobiecie', 'pięknej muzyce', 'pięknym zapachu'. Nie mówimy natomiast o pięknie w odniesieniu do pozostałych zmysłów: nie ma 'pięknego dotyku', czy 'pięknego smaku', bo dla 'piękna' zarezerwowana jest w naszej świadomości estetyka najwyższa, powiązana z najprzyjemniejszymi dla nas odczuciami.

Trzeba jednak pamiętać o tym, co powiedzieliśmy sobie na początku: piękno zawsze jest odczuciem indywidualnym: to, co się podoba jednemu, nie musi się podobać drugiemu, dlatego też mówiąc o pięknie ja mogę mieć na myśli wspaniałe wysokościowce, ktoś inny może myśleć o polach ze zbożem, a jeszcze inny o wzburzonym oceanie. Istnieją, oczywiście, kanony piękna, ale i one są indywidualne, choć ustalane przez większość. To, że istnieją kanony, dodatkowo pokazuje, jak ważne jest dla nas piękno, czyli estetyka naszego życia.

Czym jest więc pragnienie piękna? Chęcią posiadania lub obcowania z tym, co przyjemne, pozytywne i ważne. W naszym życiu istnieje triada: 'prawda', 'dobro' i 'piękno'. Za prawdę można poświęcić życie, za dobro i piękno nie każdy życie poświęci, ale nie wyobrażamy sobie bez nich życia.

Opracował: Andrzej Gross
Zdjęcie: Leszek Zych

Strona korzysta z plików cookie w celu realizacji usług zgodnie z Polityką prywatności.
Możesz określić warunki przechowywania lub dostępu do cookie w Twojej przeglądarce.
Zgoda

Strona główna O nas Redakcja Regulamin

Wszystkie prawa zastrzeżone 2012 - Strefa Ciało Sp. z o.o. komandytowa

Kopiowanie oraz publiczne wykorzystywanie artykułów, materiałów ilustracyjnych lub elementów graficznych publikowanych i użytych w serwisie bez zezwolenia zabronione na podstawie ustawy o prawie autorskim i prawach pokrewnych.